Er was eens een weblog…

bert hollemans mooie kasteel

Het weblog van de raad is bedoeld om u (wat meer) kennis te laten maken met de raadsleden en het werk dat erbij hoort. Het leverde een aantal lezenswaardige maar wel erg brave stukjes op. Bert Holleman vond dat ook en gooide het eens over een andere boeg door gewoon met snedige, politieke scherpschrijverij op de proppen te komen. Sinds hij de overstap maakte van Christen Unie naar Gemeentebelang is het kalme er een beetje af bij hem. Beetje rebelser, zeg maar. Dat zien we graag. Als onderwerp koos hij theater of zeg maar cultuur in het algemeen. De visie die hij hierover wereldkundig maakt roept bij ons wel wat gemengde gevoelens op. Laten we eens nader kijken naar wat hij zoal schrijft.

“Er was eens…… een stad die niet kon kiezen. Een groot theater, een middengroot theater, een klein theater en uiteindelijk helemaal geen theater?”

Beginnen met de zin: “er was eens” geeft aan dat Holleman een sprookje gaat vertellen. En dan is dat ook zo. “Een stad die niet kon kiezen”. We gaan er maar even vanuit dat hij Harderwijk bedoelt. De stad kon wel kiezen, maar kreeg niet voor elkaar waarvoor gekozen werd. Voor de beeldvorming. Jaren geleden wilde een raadsmeerderheid in Harderwijk van het theater aan de stationslaan af om een groots theater in het waterfront te gaan bouwen. Een plan waar best wat voor te zeggen viel, maar ja. De crisis sloeg toe, investeerders bleven weg, onderzoek op onderzoek wees uit dat het een heilloze weg was. Het gevolg liet lang op zich wachten maar onlangs gebeurde dat toch: Streep erdoor dus. Nu zijn we eigenlijk terug bij af en dat is (wat ons betreft) niet ‘helemaal geen theater’.

“Met trommelgeroffel werd “Het Verhaal van de Stad” gelanceerd. Dit initiatief zou , in tegenstelling tot eerdere initiatieven om Harderwijk op de landelijke kaart te zetten, wél slagen!”

Ho, wacht eens even. Van klaagzang over de theaterdiscussie springt Holleman ineens naar het Verhaal van de Stad. Een burgerinitiatief van diverse ondernemers om Harderwijk te promoten. De economische motor van Harderwijk moet het met name gaan hebben van toeristen. Daar ligt volgens velen de kracht van deze gemeente. Daarom Het Verhaal van de Stad. Hele andere tak van sport dan het theater.

“En waarom? Omdat dit anders wordt aangepakt. Ditmaal zijn ondernemers uit alle geledingen erbij betrokken en is het dus een door en voor ondernemers gedragen initiatief.”

Proeven we hier een cynisch ondertoontje? Het is een burgerinitiatief, ja. Omdat het belangrijk is dat de mensen die het moeten doen, mee kunnen praten en ook mee beslissen. Zij zijn immers de experts.

“Een prachtig (nou ja prachtig) logo werd ontworpen door oud-Harderwijker Schiffmacher met de tekst ‘Harderwijk altijd Welkom’ “

Ja, toch cynisch ja. Beetje zeuren over wat tattookoning Henk Schiffmacher ontwerpt voor mensen die de ruggengraat van de stad vormen. Zo weten we hoe de Gemeentebelangers aankijken tegen de participatiemaatschappij. Komt er nog inhoudelijke kritiek?

“Ik vraag me af: waar is de pijler “cultuur” gebleven? Natuurlijk, de vier pijlers die hiervoor genoemd worden zijn dé bekende factoren die onze stad aantrekkelijk maken voor toeristen en recreanten.”

De pijler cultuur is dus in een ander dossier gebleven. Dat had de heer Holleman kunnen weten want volgens mij zat hij in de bankjes toen het behandeld werd. Na tevergeefs een decennium lang trekken aan een waterfronttheater, zijn we terug bij af en kiest een raadsmeerderheid ervoor om de pijler “cultuur” opnieuw tegen het licht te houden. Wat heeft Harderwijk nodig op cultuurgebied? Hoe geven we dat vorm? Hoe kunnen we de diverse instellingen samen laten werken? Wat kan een vernieuwend concept als Stad als Podium betekenen voor Harderwijk? Dat soort vragen, worden hopelijk snel beantwoord. Als het aan Holleman ligt, helemaal niet natuurlijk. Die stemde tegen.

“Maar de beste promotie is nog altijd mond op mond reclame en die moet van onze eigen inwoners komen!”

Helemaal niet. Holleman denkt veel te klein. Met mond tot mond reclame (geen mond op mond dat is weer iets anders) kom je niet ver. Tegenwoordig zijn we verder dan 1950 en hebben we beschikking over allerlei nieuwe media die we kunnen inzetten om het Verhaal weids te verspreiden.

“Het Verhaal van de Stad moet verteld, gedragen en gepromoot worden door onze eigen inwoners. En wat bieden we hun? Ze zijn gewend aan het wonen in de nabijheid van het bos en het water. Hopelijk komen ze met regelmaat in de stad om cultuurhistorie op te snuiven op o.a. de Vischmarkt en pakken ze daar of elders in de stad ook nog even een restaurantje mee.”

Het Verhaal van de Stad. Die titel, die zegt het al. Een verhaal vertel je. Dat is de bedoeling. Zoals deze mevrouw op haar weblog (= soort van nieuwe media) een prachtig (waargebeurd) verhaal over ons Harderwijk vertelt. Dat is wat we willen.

“Maar cultuur? We hebben een geweldig Stadsmuseum en een moderne Bibliotheek. Cultuurkust zorgt voor de broodnodige culturele cursussen en cultuureducatie, we hebben muziekpodium en een mooie kapel voor films, kleinschalig muziek en theater. Maar als onze inwoners theater willen beleven, dan is het college van B&W van mening dat onze inwoners dat maar buiten de stad moeten halen!”

Zegt Holleman hier nu dat Harderwijk wél heel veel op het gebied van cultuur heeft te bieden? Kom op, wat is het nu? Oh ja, het was een sprookje.

Maar zonder gekheid. Als je zo de feitjes op een rijtje zet, stroomt de culturele emmer haast over van creativiteit. Zelfs meneer Holleman erkent dat. Als je dat toch eens goed kon bundelen dan zou Harderwijk met een krachtig onderscheidend aanbod moeten kunnen komen, toch?

Duizenden bezoekers per jaar komen voor professioneel theater én amateurkunsten naar het huidige theater aan de Stationslaan. Niet alleen ouderen bezoeken het theater. Ook gezinnen met kinderen komen er graag en veel. Zelfs de jongeren weten de gang naar het theater te vinden voor populaire cabaretiers als Jandino Asporaat en Javier Guzman.”

Holleman de romanticus. Als het allemaal zo overliep, voerden we de discussie nu niet. Natuurlijk strijken er enkele succesvolle shows neer in Harderwijk. Dat is bijzonder. Maar ook erg kostbaar. En we willen ook graag een bibliotheek open houden. Wij wel tenminste.

“Het is bekend dat een theater meerwaarde geeft aan een stad. Harderwijk, dat zó graag meer toeristen wil trekken om onze economie te stimuleren, stuurt de eigen inwoners straks misschien de stad uit voor theater zodat onze eigen inwoners hun geld in andere steden uitgeven.”

Ah, hier knoopt Holleman het Verhaal van de Stad en de theaterdiscussie toch nog een beetje aan elkaar. Wel een beetje als een matroosje dat het veterstrikdiploma net niet haalde, maar toch. Zo is het ook weer niet zo dat een theater ongekende omzetten behaalt. En het is ook niet aan te tonen dat de aanwezigheid van het theater omzetverhogend werkt voor de binnenstad.

“Kunst en cultuur heeft daarbij een aanzuigende werking voor de stad. Een theater draagt positief bij aan het imago van de stad!”

Helemaal mee eens. Maar dan moet je wel weten welk imago je als stad wilt uitdragen. En hoe je je culturele aanbod daarop afstemt. Dat is wat wij nu graag willen weten. En we willen ook dat het haalbaar en betaalbaar is. Onder curatele van de provincie komen te staan is niet onze ambitie.

“Er is een theater. Laten we met elkaar zorgen dat dit theater blijft en trots zijn op het uitgebreide culturele aanbod dat we onze eigen inwoners én de regio weten te bieden!”

Het uitgebreide culturele aanbod vind je in de gehele stad. Het theater is er een onderdeel van. Wij zijn daar trots op, maar willen het wel toekomstbestendig maken. Uiteindelijk gaat het volgens ons om de programmering. Wat kunnen we zonder gebouw versus wat kunnen we mét een gebouw. Na de zomer hopen we die afweging te kunnen gaan maken.

Holleman wil net als wij graag dat de culturele en toeristische motor gaat draaien. Maar denkt dat koste wat het kost het theater zoals het nu is dé enige juiste sleutel is. Dat ligt toch wat complexer dan dat. Volgens ons drong de crisis diep door in de Harderwijkse binnenstad terwijl het theater aan de stationslaan volop draaide.

We hebben ook nog een poppodium, bluesroutes en allerhande evenementen die ook bij kunnen dragen aan een stevige plaats op de kaart voor Harderwijk. Dat allemaal opgeven vinden wij net zo zonde. En hoe zit het met de ruimte die onze winkeliers krijgen? Ook dat is onderdeel van het Verhaal van de Stad. Maar ja, stel je voor dat ze op zondag opengaan. Dan staat Holleman en zijn partij vooraan om je de voet dwars te zetten.

Het positieve is dat Holleman toch de poging deed om het Verhaal van de Stad en de cultuurdiscussie met elkaar in verband te brengen. Dat geeft aan dat de wil er is. Nu nog de bezinning.

 

Stemverklaring SHA met betrekking tot het interpellatiedebat over het Theater

In de raadvergadering van vanavond gebeurde iets bijzonders. De PVDA deed een poging om een interpellatiedebat op de agenda te krijgen over het Theater en het concept ‘stad als podium’.  SHA heeft hier tegen gestemd. Omdat we het belangrijk vinden dat duidelijk is dat wij niet tegen een theater zijn, en in het algemeen ook niet tegen een interpellatiedebat hebben we bij onze tegenstem een verklaring afgelegd, zodat er geen misverstanden of miscommunicatie plaats kan vinden over onze beweegredenen.

Onderstaand de tekst van onze verklaring:

In principe wil SHA andere partijen de ruimte geven om een interpellatiedebat te houden indien een partij dat nodig vindt. Toch stemmen wij tegen omdat de portefeuillehouder onlangs nog een lange reeks vragen van de PvdA uitvoerig heeft beantwoord en ook een aantal toezeggingen heeft gedaan. Stadspartij Harderwijk Anders vindt het theater c.q. de theaterfunctie een belangrijk onderwerp, net als de PVDA, maar wij zien nu geen nieuwe feiten en vragen die een interpellatiedebat rechtvaardigen. Een interpellatiedebat is immers een zwaar middel dat dient te worden ingezet bij zaken die met spoed behandeld dienen te worden, het spoedeisende karakter ontgaat ons ten aanzien van dit aangevraagde interpellatiedebat. Wij begrijpen dan ook niet waarom de PVDA niet een regulier debat heeft aangevraagd. Alle partijen zouden dan met elkaar in debat moeten kunnen gaan over dit onderwerp en vragen kunnen stellen aan het college, bij een interpellatiedebat is het alleen, of voornamelijk, de interpellant die vragen kan stellen. Het is bijzonder jammer voor publiek dat speciaal voor dit interpellatiedebat is gekomen dat het interpellatiedebat vanavond mogelijk niet plaats vindt. Uiteraard komt het plan van aanpak voor “De stad als podium” sowieso opnieuw op de agenda van de raad maar dan in een gewoon debat. Daar heeft de stad, en dus ook het publiek uiteindelijk veel meer aan. Nu willen we dat het college aan het werk gaat en met een plan komt in januari 2015!

OPINIE: IEDEREEN WIL EEN THEATER

 

Streep

Iedereen wil een theater. Volgens de poll van De Stentor zelfs 89%. Waarschijnlijk wil iedereen ook een subtropisch zwembad en de handjes zullen vast ook wel op elkaar gaan voor gratis parkeren. De vraag is echter of het percentage ook zo hoog is als daarbij verteld wordt dat het budget voor zo’n theater of zwembad er eigenlijk niet is. Dat er allerlei andere dingen in Harderwijk moeten verdwijnen voordat er een groot theater in het waterfront kan verrijzen. Vertel er dan ook nog bij dat de gemeente de komende jaren al enorme projecten heeft lopen die ook niet vrij van risico’s zijn. Denk daarbij aan voltooiing van het waterfront en de naderende overhevelingen van de zorgtaken. Neem er ook nog eens bij dat de jaarrekening nog altijd een negatief saldo laat zien en je zult zien dat het percentage mensen dat dan nog steeds een groot (waterfront)theater wil, een stuk lager komt te liggen.

 

Duidelijke conclusie

De afgelopen weken hebben we de nodige krantenberichten en blogs kunnen lezen over de toekomst van het theater. Er waren zelfs raadsvragen die het college om opheldering vroegen. Duidelijk was dat er geen goed woord over was voor de keuzes die het huidige college maakt. Het stoppen met het actief zoeken naar een partner voor een multifunctioneel theater in het waterfront werd neergezet als een kolossale fout. Opvallend is dat de PvdA hierin voorop in de strijd gaat. Deze partij heeft de afgelopen twee periodes alle kans gehad om het grote theater te realiseren en dat is niet gelukt. De laatste businesscase (kostte ook veel geld trouwens) is in 2012 gestart en het is het vorige college niet gelukt om dit te laten slagen. Voor ons is het dan volstrekt logisch dat het huidige college kiest voor de realiteit. De realiteit is dat er na lang en goed zoeken geen partner gevonden kan worden die mee wil investeren in een nieuw theater. Kort gezegd, is het voor Harderwijk financieel niet haalbaar om het in het gekozen theaterconcept te ontwikkelen. Dat is geen leuke conclusie maar wel een duidelijke.

Stad als podium

Als alternatief wordt er nu gekozen voor “de stad als podium”. Een concept dat, zo lezen wij in de kritieken, al snel wordt omgezet naar een treurconcept waarbij we in Harderwijk alleen nog in de open lucht (vermoedelijk in de regen) naar voorstellingen kunnen kijken. Dat beeld is totaal misplaatst. Het concept zegt vooral dat we in plaats van het bouwen van een volledig nieuw theater gaan kijken naar voorzieningen die al aanwezig zijn in de stad en daar het cultuuraanbod op gaan toepassen. Minder geld voor stenen en meer voor cultuur zelf. Lees hier bijvoorbeeld eens hoe Marijke Licher van Cultuurkust haar gedachten daarover laat gaan. Het college kiest er hierin voor om de stad uit te dagen om hier inspirerende plannen voor te bedenken. Juist in een het cultuurstadje dat we plachten te zijn, moet veel van dat soort expertise te vinden zijn. In die zin liggen alle opties nog open. In theorie kan het zelfs zo zijn dat het Theater aan stationslaan toch een goed plan in elkaar knutselt zodat daar ook weer muziek in komt te zitten. Toch gek dat het bestuur ook vol voor het waterfront ging terwijl de directie juist voor de stationslaan lijkt te gaan. We zullen de ontwikkelingen moeten afwachten.

Slim investeren

Als we er van uit gaan dat de optie van opwaardering van het huidige theater niet mogelijk is, dan hebben we straks dus geen theater in het waterfront en geen theater meer op de huidige locatie. Je kunt je afvragen of dit nu echt zo erg is. Onze overtuiging is dat dat niet erg hoeft te zijn als je maar goed omgaat met de ‘ruimte’die er dan ontstaat. Bij ‘de stad als podium’ wordt er geld beschikbaar gesteld voor zowel programmering als voor het (ver)bouwen van faciliteiten. Door slim te investeren kun je juist zorgen voor een mooie impuls voor cultureel Harderwijk. Je kan denken aan het upgraden van Estrado en de Kapel, maar ook aan hele nieuwe manieren van programmeren. Waarom zouden we niet veel vaker een openlucht voorstelling hebben op het kloosterplein? Of een intieme voorstelling in het Hortuspark? Misschien staan er wel mensen op om een theaterfestival te organiseren op een parade-achtige manier? De Harderwijkse Horeca kan zich hierin ook meer onderscheiden door bijvoorbeeld een cabaret- of poëzieroute te gaan organiseren. Kijk ter inspiratie eens bij Vis à Vis. Dit theater heeft al jaren een goed lopend theaterconcept. Op een braakliggend terrein in Almere voeren zij enkele maanden per jaar de meest creatieve voorstellingen op. Laat Harderwijk nou net de komende jaren een gigantisch braakliggend terrein krijgen dat perfect gelegen is ten opzichte van uitvalswegen naar de hele regio.

Plantagekerk

Dan is er nog de mogelijkheid van een theater in de plantagekerk waarbij de iniatiefnemers aangeven dat ze juist ook openstaan voor activiteiten die niet aan het geloof gerelateerd zijn. Er zijn in het land al de nodige mooie voorbeelden van kerken die omgebouwd zijn to theater met enkele honderden stoelen. Een schaalgrootte die heel goed in Harderwijk zou passen. Met een goede programmering kan dat een hele mooie aanwinst zijn voor de stad. Wie weet kan het huidige bestuur van de 3 podia daar nog een mooie rol in spelen. Met de restaurants in de nabijheid kan Harderwijk een totaal avondje uit bieden waarbij je alles te voet kan bereiken vanaf de Houtwalgarage. Zo kunnen we ook direct het gat in de begroting van die garage dichten. Over “win/win” gesproken.

Concurrentie

Tot slot nog twee opmerkingen van de tegenstanders van ‘de stad als podium’. Ten eerste kan Harderwijk zonder een groot theater geen grote namen meer trekken. Ook daar de vraag of dat erg is. Op nog geen halfuur reizen vanaf Harderwijk liggen meerdere theaters die ook die grote namen bieden. Deze theaters hebben het in economisch opzicht ook al erg lastig. Moeten wij daar dan per se de concurrentie mee aangaan? Of moet Harderwijk zich juist gaan onderscheiden door eens niet voor precies dezelfde doelgroep te gaan? Wie weet kan Harderwijk zich juist profileren op gebied van nieuw talent. Of misschien wordt Harderwijk wel dé plek, waar al die grote namen per se hun try -out willen gaan doen.

Verwijt

Dan het verwijt dat de gemeente te weinig regie neemt met dit concept…. In een tijd dat elke partij roept dat we juist de bewoners van de stad bij de plannen moeten betrekken, komt de PvdA met deze opmerking. Volgens ons spreek je je dan heel erg tegen. Inspireer nu juist de bewoners en andere betrokkenen om met eigen, unieke ideeën te komen in plaats van ze van tevoren al een uitgestippelde richting in te duwen. Bovendien kan de gemeente zich dan nog meer richten op de aanstaande zorgtaken.

Het is tijd om buiten de standaard kaders te denken en creatief te worden zodat Harderwijk wel degelijk een goed cultureel aanbod kan hebben. Mét of zonder groot theatergebouw.

 

 

 

SHA over het theater rond het theater

bibliotheek

Stadspartij Harderwijk Anders ziet geen brood meer in alle ambitieuze plannen om Harderwijk een theater te “schenken” aan het Waterfront. Of het nu theater heet of multifunctioneel theater of zoals nu, Harderwijk Alive, onze partij heeft er op basis van realiteitszin geen vertrouwen in dat het nog goed komt met de plannen. We zullen op basis van meer reële ambities moeten kijken naar wat kan in plaats van naar wat we willen. Een wat kleiner theater is ook leuk. Want als het niet kan zoals het moet, moet het maar zoals het kan. Naar de “bieb” misschien wel?

Al in 2002 waren er plannen met de theaterfunctie in onze stad. De eerste plannen gingen over het opknappen van het huidige theater. Er was geld gereserveerd en de plannen waren rond. De raad veranderde van mening en wilde plotseling een nieuw theater aan het Waterfront. Mooie, maar ook dure plannen werden gemaakt, investeerders werden gezocht, geld werd gereserveerd, Gelderland wilde financieel een handje helpen, maar het lukte niet. Intussen ging het verval van ons oude  theater door. Toen de crisis losbarstte ging ook in theaterland veel mis. Overal in het land liepen en lopen bezoekersaantallen terug, theaters sluiten nu de deuren, andere lijden verlies waardoor gemeenten extra moeten bijspringen in de exploitatiekosten.

In dat slechte klimaat moet Harderwijk nu proberen een nieuw en duur theater te realiseren.

De feiten zijn dat we als stad weliswaar een paar miljoen euro’s hebben gereserveerd maar dat dit, ook als we de bijdrage van de provincie meetellen,  onvoldoende is om te gaan bouwen. Het zoeken naar een investeerder met miljoenen die het theater ook wil exploiteren loopt al tijden maar in deze tijd van een haperende economie vlot dat niet erg. Het huidige plan Harderwijk Alive houdt in dat in het gebouw een bioscoop komt, dat er congressen kunnen worden gehouden, dat er horeca in komt, dat het Dolfinarium er gebruik van maakt, dat de voorstellingen die nu in ons Theater Harderwijk worden georganiseerd er worden gegeven en dat er jaarbreed een bovenregionaal theaterprogramma door een theaterproducent wordt gerealiseerd. Harderwijk wil niet meer dan jaarlijks € 300.000 bijdragen aan de exploitatie. Er wordt door Harderwijk  onderzoek na onderzoek gedaan, er wordt gepraat en onderhandeld, het leidt tot op heden tot niets. De markt is niet willig.

Onze partij vindt het welletjes, het is trekken aan een dood paard, we moeten reëel zijn en constateren dat het financieel niet kan, Harderwijk heeft geen extra miljoenen op de plank liggen. De komende onzekere tijd van transities in de zorg zal waarschijnlijk leiden tot het moeten bezuinigen door alle gemeenten, ook door ons. Als de huidige lopende onderhandeling met een investeerder spaak lopen moet de stekker er, wat onze partij betreft, uit.

Wat dan? Het huidige Theater Harderwijk opknappen is inmiddels een gepasseerd station. De bezoekersaantallen in dit theater rechtvaardigen de conclusie dat een veel kleiner theater ook  best kan. Niet in het Waterfront maar  ergens anders in de stad, dan is daar ook nog wat vertier. En misschien is een bestaand gebouw wel een optie. In ons programma staat dat het de moeite waard is om  te bezien of bijvoorbeeld de huidige bibliotheek daarvoor te gebruiken is. De bibliotheek wil naar een kleiner gebouw, het gebouw ligt centraal, er is een forse ruimte, de parkeergarage vlakbij, open lucht voorstellingen in het Hortuspark sluiten goed aan en de bereikbaarheid voor transport van decors is aanwezig. Maar vanzelfsprekend zijn andere opties ook bespreekbaar. Natuurlijk zijn monsterproducties in een kleinere zaal niet mogelijk, maar daarvoor zijn de grote theaters in Amersfoort, Apeldoorn, Leltstad en Zwolle geoutilleerd. Daarom zoals eerder gezegd,  als het niet kan zoals het moet, dan moet het maar zoal het kan. De beide beentjes moeten wel op de grond blijven.